معاون تهذیب حوزه حجت الاسلام والمسلمین ملکی در جمع نمایندگان طلاب و فضلای حوزه علمیه قم

حجت الاسلام والمسلمین ملکی معاون تهذیب حوزه های علمیه در نشستی با نمایندگان طلاب و فضلای حوزه علمیه قم بر احیای گفتمان تذکر اخلاقی تأکید کرد.

به گزارش خبرنگار مجمع نمایندگان طلاب و فضلای حوزه علمیه قم، حجت الاسلام والمسلمین ملکی در «سومین نشست مشترک مدیران ارشد حوزه های علمیه با نمایندگان طلاب» که جمعه، هفتم دی ماه در دبیرخانه مجمع برگزار شد، به برخی از محدودیت های معاونت تهذیب اشاره کرد و اظهار داشت: از ابتدای سال ۱۳۹۷ تا به امروز بودجه های معاونت تهذیب حوزه صفر شده و بیشتر فعالیت ها معطل مانده است؛ چون حوزه های علمیه با مشکل بودجه ای بالایی مواجه شده است.

وی یکی از مشکلات در موضوع تهذیب و اخلاق را جایگاه معاونت تهذیب در مدارس علمیه عنوان کرد و گفت: بر اساس جلساتی که با اعضای شورای عالی حوزه های علمیه داشتیم، مقرر شد برای ارتقاء این جایگاه، مباحثی به اجرا برسد که «از اساتید بودن معاون تهذیب در مدارس علمیه»، «عضو فعال بودن معاون تهذیب در کمیته انتصابات» و… از جمله مصوبات شورای عالی برای این موضوع بوده است.

معاون تهذیب حوزه های علمیه خاطرنشان ساخت: یکی از کارهای زیرساختی که در زمان حجت الاسلام والمسلمین حسین خانی، معاون سابق تهذیب حوزه انجام شد، «آسیب شناسی علمی در خصوص اخلاق و تربیت در میان طلاب» بوده است که پس از ورود ما در این معاونت، اجرای برنامه جامع تربیتی ناظر بر آسیب ها را در مدارس علمیه آغاز کرده و ارزیاب هایی را نیز به مدارس علمیه کل کشور اعزام کردیم تا از نزدیک شاهد اجرای این برنامه ها باشیم.

حجت الاسلام والمسلمین ملکی تصریح کرد: پس از اجرای اولیه این برنامه، انتقادات و پیشنهادات را از کل کشور جمع آوری نموده و پس از اصلاح آن، از ابتدای سال تحصیلی مدل به روزتر آن به مدارس علمیه ابلاغ شد و امروز تمام مدارس علمیه دارای برنامه تربیتی هستند.

وی بیان داشت: رهبر معظم انقلاب در یکی از فرمایشات خود فرموده بودند که «اگر حوزه متحول نشود، می میرد» و بنده امروز متوجه این سخن حضرت آقا می شوم که عدم تحول حوزه، چه بلایی بر سر حوزه ها خواهد آورد؛ اگر طلبه ما به سمت کارمندی به پیش رود، حوزه خواهد مرد؛ اگر طلاب از تبلیغ و فعالیت های جهادی دست بردارند، حوزه خواهد مرد.

معاون تهذیب حوزه های علمیه اظهار داشت: برنامه جامع تربیتی دارای بخش های گوناگون است که یکی از آنان، سرکشی مسئولان به صورت سرزده در مدارس علمیه است که کارهای خوبی در این زمینه آغاز شده و خوشبختانه دستاوردهای خوبی داشته است.

حجت الاسلام والمسلمین ملکی ابراز داشت: حضور ناظر شب در مدارس علمیه، برگزاری جلسه انس مدیران با طلاب، اجرای برنامه معارف و تلاوت قرآن در مدارس، برگزاری جلسه درس اخلاق حداقل هفته ای یک بار، احصاء مسائل تربیتی در مدارس و… از دیگر برنامه هایی بوده که به صورت جدی به دنبال اجرای آن در مدارس علمیه بوده و هستیم.

وی در بخش دیگر از سخنان خود به بخشی از مطالبات خود اشاره کرد و خاطرنشان ساخت: روحانیون ما باید «معلم»، «مربی» و «پدر» باشند و در این راه دلسوزی کنند؛ با این سه خصیصه می توانیم در مردم و جامعه اثرگذار باشیم؛ مطالبه بنده از شما عزیزان این است که این مباحث را به دیگران هم تذکر دهید؛ ما باید گفتمان تذکر اخلاقی که مورد غفلت واقع شده است را احیاء کنیم.

معاون تهذیب حوزه های علمیه تصریح کرد: روحانیون باید باب نصیحت، توصیه، تذکر، تواصی و… را در میان خود باز کنند؛ در این صورت است که می توانیم پیشرفت های اخلاقی و… داشته باشیم.

حجت الاسلام والمسلمین ملکی یکی از راه های تقویت اخلاق در حوزه های علمیه را ذکر نکات اخلاقی از سوی اساتید در بین دروس عنوان کرد و بیان داشت: اما رفتار مناسب، دلسوزی، وقت گذاری و سوز استاد بسیار در طلاب بسیار اثرگذارتر است؛ باید این مسئله را زنده کنیم تا بتوانیم شاهد اثرات آن در رفتار طلاب و فضلا باشیم.

وی در پاسخ به این سؤال که چگونه جلوی برخی معضلات فضای مجازی در مدارس علمیه را گرفته اید، اظهار داشت: کار بسیار مشکلی است و هرماه هم این معضل بیشتر می شود؛ اما در حال تبیین مسائل در میان طلاب و فضلا هستیم تا از مشکلات موجود بکاهیم.

معاون تهذیب حوزه های علمیه ابراز داشت: یکی از برنامه های ابلاغی این معاونت به سراسر کشور، سرکشی از خانواده های شهدا، حضور در گلزار شهدا و… است تا طلاب و فضلا با فرهنگ شهید و شهادت آشنا شوند.

حجت الاسلام والمسلمین ملکی خاطرنشان ساخت: در گذشته فضای اخلاق و معنویت در سطح جامعه و حوزه های علمیه بسیار بیشتر بوده است؛ اما امروزه کم رنگ تر شده که در این راستا به دنبال احیای دروس اخلاق حوزه بوده و دروسی را در سطح شهر مقدس قم احیاء کرده ایم.

وی تصریح کرد: امروز در درس اخلاق آیت الله العظمی مکارم شیرازی بیش از یک هزار و ۵۰۰ نفر از طلاب به همراه خانواده شرکت می کنند؛ همچنین دروس اخلاق بسیار دیگری نیز در جای جای قم احیاء شده که استقبال مناسبی از آن شده است.

معاون تهذیب حوزه های علمیه بیان داشت: مسئله جذاب سازی دروس اخلاق برای تمام استان ها ابلاغ شده تا بتوانیم دروسی بهتر و زیباتر برای طلاب و فضلا داشته باشیم.

حجت الاسلام والمسلمین ملکی اظهار داشت: کتابی با موضوع مباحث اخلاقی برای اساتید سطح یک آماده شده تا این اساتید محترم بتوانند در کلاس ها از این موضوعات برای ارائه اخلاقیات استفاده نمایند؛ همچنین امروز این اعلام نیاز از سوی اساتید سطوع عالی نیز دریافت شده است.

وی در پاسخ به این سوال که آیا برای مباحث مشاوره ای در سطح کشور کاری انجام شده است؟ ابراز داشت: خوشبختانه در زمان حجت الاسلام والمسلمین حسین خانی، معاون سابق تهذیب حوزه، مراکز مشاوره مناسبی راه اندازی شده و ما نیز برای ارتقاء و پیشرفت این موضوع تلاش می کنیم.

معاون تهذیب حوزه های علمیه خاطرنشان ساخت: ما باید گفتمان سازی را در دستور کار خود داشته باشیم تا رفتار اخلاقی در حوزه های علمیه نهادینه شود؛ تمام نمایندگان طلاب باید در این زمینه ورود کرده تا نهادینه شود.

حجت الاسلام والمسلمین ملکی تصریح کرد: ما امروز نیازمند آن هستیم که اساتید اخلاق را پیدا کنیم؛ چون شخصی که استاد اخلاق است، هیچ وقت خود را تبلیغ و معرفی نمی کند؛ وظیفه ماست که به دنبال این اشخاص که تعداد آنان زیاد نیز هست، رفته و از محضر آنان استفاده نماییم.

وی بیان داشت: ارائه مباحث مهدوی در مدارس علمیه، تعمیق بخشی به نماز با برگزاری دوره های مختلف و… بخشی از برنامه های ما می باشد.

معاون تهذیب حوزه های علمیه با اشاره به مشکلات بودجه ای حوزه، اظهار داشت: اگر موقوفات حوزوی احیا شده و در اختیار حوزه های علمیه قرار بگیرد، بسیاری از مشکلات حوزه مرتفع شده و شاهد معضلات بودجه ای موجود نخواهیم بود.

حجت الاسلام والمسلمین ملکی سخنان خود را با بیان روایتی از امام علی علیه السلام به پایان رساند و ابراز داشت: امیرالمؤمنان علی علیه السلام در این حدیث فرموده است: «لاَ یُقِیمُ أَمْرَ اللَّهِ سُبْحَانَهُ إِلاَّ مَنْ لاَ یُصَانِعُ وَلاَ یُضَارِعُ، وَلاَ یَتَّبِعُ الْمَطَامِعَ/ فرمان خدا را تنها کسى مى تواند اجرا کند که نه سازش کار باشد (و اهل رشوه) و نه تسلیم و ذلیل (در مقابل دیگران) و نه پیروى از طمع ها کند».

همچنین حجت الاسلام والمسلمین حسینی نژاد نیز در این جلسه ضمن خیرمقدم به معاون تهذیب حوزه های علمیه، به ایراد سخن پرداخت و گفت: ما امروز نیازمند آن هستیم که اساتید در کلاس درس، اخلاقیات را بگویند.

وی اظهار داشت: در قدیم رسم بود که اگر شاگرد یکی از اساتید بزرگ در کلاس درس حاضر نمی شد، این استاد سراغ او را می گرفت و یا به عیادت او می رفت؛ اساتید با شاگردان رفت و آمد داشته و مراقب آنان بودند.

رئیس مجمع نمایندگان طلاب و فضلای حوزه علمیه قم ابراز داشت: حوزه باید به روش اصیل خود برگردد؛ تأثیر نفس استاد بر روی شاگردان بالاست و اساتید باید به این مباحث ورود داشته باشند؛ نه اینکه هفته ای یک مرتبه درس اخلاق در مدارس علمیه داشته باشیم.

حجت الاسلام والمسلمین حسینی نژاد خاطرنشان ساخت: رفت و آمد استاد با طلاب اثر بیشتری دارد یا اینکه هفته ای یک بار درس اخلاق داشته باشیم؟ در گذشته رفت و آمد بزرگان در مدارس علمیه بسیار اثرگذار بود؛ اینکه استادی در حجره طلاب حضور پیدا کرده و بر سر سفره آنان حاضر می شد، اثر خود را می گذاشت؛ باید به آن سمت برگردیم؛ باید اساتید ما موظف باشند که مباحث اخلاقی را در کلاس مطرح کنند؛ باید برای طلاب مشاوره داشته باشند.

حجت الاسلام رضایی، مسئول نظارت و برنامه ریزی معاونت تهذیب حوزه نیز در این جلسه به ایراد سخن پرداخت و گفت: ما آماده مبادله طرح های مطروحه در معاونت تهذیب هستیم تا بتوانیم از نظرات و پیشنهادات نمایندگان طلاب و فضلا استفاده نماییم.

وی اظهار داشت: هم افزایی معاونت تهذیب و نمایندگان طلاب در بسیاری از مسائل تهذیبی کارگشا بوده و با کمک شما نمایندگان می توانیم این کار مهم را انجام دهیم.

مسئول نظارت و برنامه ریزی معاونت تهذیب حوزه ابراز داشت: استعدادسنجی و هدایت طلاب در مشاغل در شأن روحانیت از دیگر کارهایی است که شما نمایندگان محترم هم باید ورود کرده تا بتوانیم از مشکلات موجود بکاهیم.

گفتنی است در این جلسه، نمایندگان طلاب و فضلا نیز نظرات و پیشنهاداتی برای معاون تهذیب حوزه های علمیه داشتند که «طراحی درست سیستم تهذیبی حوزه»، «خروج برنامه های تهذیبی مدارس علمیه از مباحث کلیشه ای»، «برگزاری اردوهای جهادی برای طلاب»، «ایجاد کارگروه های تخصصی در موضوعات گوناگون»، «استفاده از اساتید اخلاق بومی»، «تقویت مباحث ورزشی در حوزه»، «تغییر در کتب میثاق طلبگی به دلیل سنگینی محتوای کتاب»، «اقدامات بیشتر برای تقویت هویت طلبگی»، «جذاب سازی دروس اخلاق حوزه»، «استفاده از طب اسلامی و روانشناسی در نظام تهذیبی حوزه»، «ورود طلاب در پایان نامه ها با موضوعات آسیب های اخلاقی و…»، «برگزاری بیشتر دروس اخلاق در حوزه علمیه قم»، «ارائه دروس اخلاق خانواده برای طلاب و فضلا»، «استفاده از نظر نمایندگان طلاب در انتصابات»، «تقویت جایگاه دروس اخلاق، قرآن، تفسیر و …»، «تقویت مباحث مشاوره و روانشناسی در حوزه»، «تربیت استاد اخلاق از متن مدارس علمیه»، «ایجاد درس خارج فقه اخلاق در حوزه»، «تربیت مدیر برای مدارس علمیه کشور»، «ایجاد فضای اخلاقی در مدارس علمیه برای تقویت اخلاقیات در حوزه»، «انگیزه سازی و فرهنگ سازی ارائه مباحث اخلاقی برای مدیران و مسئولان مدارس علمیه»، «گزینش به جای پذیرش در حوزه»، «تقویت بودجه های مسائل اخلاقی در حوزه»، «توجه بیشتر مدیران به اخلاق طلاب در کنار دقت در مباحث تحصیلی»، «توجه بیشتر به معیشت طلاب» و … از جمله نظرات و پیشنهادات نمایندگان طلاب در این جلسه بوده است.