آئین نامه انتخاباتی

آیین نامه انتخاباتی مجمع نمایندگان طلاب و فضلای حوزه علمیه قم

ماده۱- اصطلاحات

الف: مقصود از «جامعه» جامعه محترم مدرسین حوره علمیه قم است.

ب: مقصود از «مجمع» مجمع نمایندگان طلاب و فضلای حوزه علمیه قم است.

ج: مقصود از «ستاد» ستاد اجرایی برگزاری انتخابات مجمع نمایندگان طلاب و فضلای حوزه علمیه قم است.

د: مقصود از «هیأت نظارت» هیأت نظارت بر انتخابات است.

 

ماده۲- برگزاری انتخابات

برگزاری انتخابات نمایندگان طلاب و فضلای حوزه علمیه قم که در زمان حضرت امام (ره) و در جهت تحقق منویات ایشان انجام گرفته است به عهده جامعه مدرسین می باشد که بر این اساس مسؤول «ستاد» و «هیأت نظارت» را تعیین می نماید.

تبصره۱: ستاد انتخاباتی چهار ماه قبل از پایان هر دوره «مجمع» تشکیل می شود به طوری که طلاب و فضلای حوزه علمیه قم هیچ گاه بدون «مجمع» نباشند و «جامعه» می تواند در شرایط خاص نسبت به زمان برگزاری انتخابات تصمیم مقتضی اتخاذ نماید.

تبصره۲: کسانی که نامزد نمایندگی «مجمع» هستند نباید در ستاد اجرایی بکار گرفته شوند.

 

ماده۳- وظایف ستاد

  • آماده سازی مقدمات برگزاری انتخابات چهار ماه قبل از پایان هر دوره «مجمع».
  • تعیین زمان برگزاری انتخابات به گونه ای که شرکت اکثریت طلاب و فضلاء در انتخابات فراهم باشد.
  • تهیه آمار طلاب و فضلای هر حوزه انتخابیه از طریق مرکز مدیریت حوزه علمیه قم و با همکاری نمایندگان طلاب.
  • اعلام حوزه های انتخابیه و تعداد نمایندگان هر حوزه سه ماه قبل از انجام انتخابات.
  • اعلام تاریخ برگزاری انتخابات و دعوت از واجدین شرایط نامزدی «مجمع» جهت ثبت نام.
  • ثبت نام از واجدین شرایط هر حوزه انتخابیه دو ماه پیش از زمان انتخابات به مدت ده روز و ارسال اسامی به هیأت نظارت در پایان مهلت ثبت نام.
  • اعلام کتبی اسامی نامزدهای رد صلاحیت شده به هر یک از آنان ظرف مدت ۲۴ ساعت پس از اعلام «هیأت نظارت».
  • دریافت اعتراض رد صلاحیت شده ها ظرف ۴۸ ساعت و ارسال آن به «هیأت نظارت».
  • اعلام عمومی اسامی نامزد های تأیید صلاحیت شده به تفکیک حوزه های انتخابیه پس از دریافت لیست نهایی از «هیأت نظارت».
  • اعلام تاریخ برگزاری انتخابات و محل دقیق هر حوزه انتخابیه حداقل یک هفته قبل از انجام انتخابات.
  • اعلام ضوابط و مقررات تبلیغات انتخاباتی.
  • تعیین دو نفر طلبه مشهور به حسن سابقه برای هر حوزه انتخابیه جهت انجام انتخابات و گزارش کامل آن به ستاد.
  • اعلام اسامی منتخبین هر حوزه انتخابیه پس از تأیید هیأت نظارت.
  • انجام سایر امور اجرایی مربوط به انتخابات.
  • گزارش نهایی از روند انتخابات در جلسه افتتاحیه دوره جدید «مجمع».

 

ماده۴- اعضای هیأت نظارت

هیأت نظارت بر انتخابات و کلیه امور مربوط به آن از افراد زیر تعیین می گردد.

  • الف: سه نفر از اعضای جامعه محترم مدرسین حوزه علمیه قم که یکی از آنها معاون جامعه و روحانیت جامعه مدرسین باشد.
  • ب: دو نفر از اعضای شورای عالی حوزه علمیه قم.

 

ماده۵- وظایف هیأت نظارت

  • احراز صلاحیت نامزدها ظرف مدت ۲۰ روز و اعلام نتایج به ستاد.
  • رسیدگی به شکایات نامزدهای رد صلاحیت شده به مدت ده روز و ارسال لیست نهایی به ستاد.
  • نظارت بر اجرای دقیق ضوابط و مقررات تبلیغات انتخاباتی از طریق ستاد.
  • تعیین دو نفر از فضلای مورد اعتماد برای هر حوزه انتخابیه جهت نظارت بر انتخابات و ارائه گزارش لازم بدون حق دخالت در انتخابات.
  • دریافت شکایات واصله تا پنج روز بعد از انتخابات و رسیدگی به آن ظرف مدت پنج روز.
  • ارسال تخلفات انتخابات به مرکز مدیریت حوزه جهت درج در پرونده متخلف و اتخاد تصمیم مقتضی.
  • گزارش نهایی از روند انتخابات در جلسه افتتاحیه دوره جدید «مجمع».

 

ماده۶- حوزه انتخابیه

شهرستانها، مراکز بخش و روستاهایی که دارای حداقل ۵۰ نفر طلبه در حوزه علمیه قم هستند. حوزه انتخابیه مستقل دارند و شهرهایی که حد نصاب لازم را ندارند طبق راهنمایی «ستاد» با شهرهای مجاور خود نماینده مشترکی را انتخاب می نمایند.

تبصره: هر استان باید حداقل دارای یک نماینده باشد.

 

ماده۷- تعداد نمایندگان

تعداد نمایندگان هر حوزه انتخابیه بر اساس آمار طلاب آن حوزه در مرکز مدیریت به شرح زیر می باشد.

  • الف: از ۱۰۰ تا ۲۰۰ نفر یک نماینده
  • ب: از ۲۰۱ تا ۴۰۰ نفر دو نماینده
  • ج: از ۴۰۱ تا ۸۰۰ نفر سه نماینده
  • د: از ۸۰۱ نفر به بالا چهار نماینده

 

ماده۸- انتخاب کنندگان

انتخاب کنندگان باید دارای شرایط ذیل باشند.

  • از طلاب حوزه انتخابیه مربوطه باشند.
  • از طلاب مقیم حوزه علمیه قم محسوب گردد.
  • دارای پرونده در مرکز مدیریت حوزه و بیش از یکسال و نیم سابقه تحصیل در حوزه علمیه قم یا معلوماتی در حد شرح لمعه داشته باشد.
  • سوء شهرت نداشته باشد.

 

ماده۹- انتخاب شوندگان

انتخاب شوندگان باید دارای شرایط ذیل باشند:

  • اعتقاد التزام عملی به ولایت فقیه و حفظ نظام جمهوری اسلامی.
  • داشتن توانایی لازم جسمی، روحی، فکری، برای انجام وظایف نمایندگی و شرکت در کمیسیونها و….
  • پذیرفتن اساسنامه مجمع و تعهّد به اجرای مسئولیت های ناشی از آن.
  • ۵ سال شرکت در درس خارج.
  • اهل حوزه انتخابیه بودن.
  • سکونت فعلی در قم.
  • داشتن حسن سابقه.
  • ملبس بودن به لباس مقدس روحانیت.
  • نداشتن عضویت یا ارتباط تشکیلاتی و حتی گرایش فکری به گروههای مخالف انقلاب اسلامی و روحانیت.
  • نداشتن عضویت فعلی در احزاب سیاسی.
  • عدم اشتغال به مسئولیت هایی که با وظایف نمایندگی منافات دارد.

تبصره:

ثبت نام نامزدها یا جابجایی نامزدها در سطح حوزه‌های مربوط به یک استان در شرایط زیر بلامانع است.

  • الف: هیچکدام از طلاب حوزه مربوطه شرایط لازم برای نامزدی را نداشته باشند.
  • ب: واجدین شرایط به تعداد لازم از حوزه مربوطه ثبت نام نکنند.

ماده۱۰- نامزدهای انتخاباتی

معرفی نامزدهای انتخاباتی تنها از طریق ستاد انجام می شود انصراف هر یک از نامزدها تنها از طریق اعلام کتبی و قبل از انتخابات خواهد بود.

 

ماده۱۱- رسمیت انتخابات

انتخابات هر حوزه در صورتی رسمیت دارد که آرای ماخوذه یک سوم واجدین شرایط باشد و نامزدهای هر حوزه با احراز اکثریت مطلق رأی دهندگان انتخاب می شود.

  • تبصره۱: حد نصاب لازم برای احراز نمایندگی ۱۵ رأی است.
  • تبصره۲: حوزه های انتخابیه ای که بیش از یک نماینده دارند در صورتی که نصاب رسمیت انتخابات را کسب ننمایند به ترتیب تابع نصاب اکثر ما قبل می باشند.
  • تبصره۳: در صورتی که شرکت در انتخابات به ملاک رسمیت فوق الذکر نرسد از آن حوزه انتخابیه فرد یا افرادی توسط مرکز مدیریت حوزه به شورای عالی حوزه پیشنهاد می گردد تا پس از تأیید نسبت به رسیدگی به امور طلاب و فضلای آن حوزه انتخابیه تا زمان برگزاری انتخابات میان دوره ای اقدام نماید.

 

ماده۱۲- مدت انتخابات

انتخابات کلیه حوزه ها حداکثر ظرف مدت ۲ روز از ساعت ۸ الی ۱۸ برگزار می شود.

 

ماده۱۳- کیفیت رأی گیری

نحوه رأی گیری انتخابات به صورت مستقیم و با ورقه و رأی مخفی انجام می گیرد ناظرین انتخابات لازم است اسامی افراد هر حوزه انتخابیه را کنترل نمایند.

 

ماده۱۴- شمارش آراء

شمارش آراء بلافاصله پس از رأی گیری و در همان محل با حضور نمایندگان هیأت نظارت انجام خواهد شد.

 

ماده۱۵- نتیجه انتخابات

پس از انتخابات هر حوزه ای، صورت جلسه نتیجه انتخابات با امضای نمایندگان «ستاد» و «هیأت نظارت» در دو نسخه تهیه می شود که یک نسخه به ستاد برگزار کننده انتخابات و یک نسخه به هیأت نظارت تحویل داده می شود.

 

ماده۱۶- مرحله دوم انتخابات

در صورتی که تمام یا تعدادی از نامزدهای یک حوزه انتخابیه اکثریت مطلق را احراز ننمایند، از آن کسانی که بیشترین آراء را کسب کرده اند به تعداد دو برابر مورد نیاز جهت رأی گیری در مرحله دوم معرفی می شوند.

  • تبصره۱: در این مرحله ملاک اکثریت نسبی آراء مأخوذه خواهد بود و در صورت تساوی آراء با قرعه تعیین می شود.
  • تبصره۲: در صورتی که تعداد نامزدها فوق الذکر، کمتر از ۲ برابر باشد یا قبل از رأی گیری نهایی، بعضی از نامزدها کنارگیری کنند افراد باقی مانده هر چند بیشتر از تعداد مورد نیاز نباشند. در مرحله دوم انتخابات معرفی می شوند.
  • تبصره۳: مرحله دوم انتخابات حداقل ۱۵ روز بعد از مرحله اول برگزار می شود.

 

ماده۱۷- انتخابات میان دوره ای

شهرهایی که انتخابات آنها برگزار نشده یا ابطال شده یا نماینده منتخب آنها فوت کرده و یا به هر دلیل مستعفی شناخته شده باشد می توانند در انتخابات میان دوره ای نماینده خود را انتخاب نمایند.

ماده۱۸- با توجه به اینکه دوره نمایندگی چهار سال است، انتخابات میان دوره ای در هر دوره باید دو سال بعد از انتخابات اول همان دوره انجام گیرد. مگر در مواردی که جامعه محترم مدرسین ضروری تشخیص بدهد.

ماده۱۹- آراء باطله

الف: در موارد ذیل با تأیید «ناظرین حوزه انتخابیه» برگهای رأی، باطل ولی جزء آرای مأخوذه محسوب شده و مراتب در صورت جلسه قید و آرای مذکور ضمیمه آن خواهد شد.

  • آراء ناخوانا باشد.
  • آرائی که کلاً حاوی اسامی غیر از نامزدهای تأیید شده باشد.
  • آرائی که سفید به صندوق ریخته شده باشد.

ب: در موارد ذیل با تأیید «ناظرین حوزه انتخابیه» مربوطه برگهای رأی، باطل و جزء آرای مأخوذه محسوب نمی شود و مراتب در صورت جلسه قید و آرای مذکور ضمیمه آن خواهد شد.

  • آرائی که در غیر برگ های مخصوص انتخابات نوشته شده باشد.
  • آراء کسانی که فاقد شرایط باشند.
  • آرائی که به هر صورت و شکلی در آنها تقلب و تزویر شده باشد.
  • آرائی که فاقد مهر انتخاباتی باشد.
  • آرائی که از طریق تهدید یا تطمیع به دست آمده باشد.

 

  • تبصره۱: در صورتی که در برگ رأی، علاوه بر اسم نامزدهای اعلام شده اسامی دیگری نوشته شده باشد. برگ رأی باطل نبوده و فقط اسامی اضافی خوانده نمی شود.
  • تبصره۲: در صورتی که نام یک داوطلب در برگ رأی، مکرر نوشته شده باشد فقط یک رأی برای او محسوب می شود.
  • تبصره۳: در صورتی که اسامی نوشته شده بیش از تعداد لازم باشد اسامی اضافی از آخر خوانده نمی شود.
  • تبصره۴: در جایی که معلوم شد تعدادی از آراء باطل است و در نتیجه انتخابات مؤثر می باشد و نمی توان آن را مشخص کرد، اصل صندوق باطل اعلام می شود.

ماده۲۰- تخلف انتخاباتی

ارتکاب موارد ذیل تخلف محسوب می شود.

  • تقلب در اوراق تعرفه یا برگ رأی در صورت جلسات.
  • تهدید یا تطمیع در امر انتخابات.
  • رأی دادن بیش از یک بار.
  • کم یا زیاد کردن آراء یا تعرفه ها.
  • تقلب در رأی گیری و شمارش آراء.
  • توصیه به نوشتن اسم نامزد معین در ورقه رأی از طرف نمایندگان «ستاد» و «هیأت نظارت».
  • جابه جایی، دخل و تصرف و یا معدوم کردن اسناد انتخاباتی.
  • دخالت در امر انتخابات با سند مجهول یا به هر نحو غیر قانونی.

تبصره: چنانچه وقوع تخلفات مندرج در ماده فوق موجب گردد که در جریان انتخابات یک یا چند حوزه انتخابیه ای از مسیر قانونی خود خارج شود و در نتیجه کلی انتخابات حوزه های مربوطه مؤثر باشد مراتب به وسیله «ستاد» جهت بررسی به «هیأت نظارت» اعلام می گردد و صورت مقتضی انتخابات مزبور ابطال می شود.

ماده۲۱- جلسه افتتاحیه

در جلسه افتتاحیه که با دعوت از نمایندگان مقام معظم رهبری، مراجع عظام، اعضای جامعه محترم مدرسین، شورای عالی مدیریت حوزه، نمایندگان دوره قبل، اعضای «ستاد» و سایر میهمانان برگزار می شود. مسئول «ستاد» گزارش مشروح انتخابات را ارائه می نماید و رئیس «هیأت نظارت» نیز صحت انتخابات را به اطلاع عموم می رساند و رئیس قبلی «مجمع» انتخابات نمایندگان را تبریک گفته و آمادگی هیأت ریئسه قبلی از جهت انتقال کلیه اطلاعات و اسناد مربوط به هیأت رئیسه جدید اعلام می نماید.

خاتمه:

این آیین نامه انتخاباتی دارای ۲۱ ماده و ۱۵ تبصره است که در تاریخ  ۱۳۸۸/۳/۱ برابر با بیست وششم جمادی الاولی ۱۴۳۰ به تصویب نهایی «جامعه» رسید و هرگونه اصلاح و تغییرات آن منوط به پیشنهاد «مجمع» و تصویب جامعه محترم مدرسین می باشد.